HİLE YAPMAK NE ZAMAN KABUL EDİLEBİLİR ?

 

HİLE YAPMAK NE ZAMAN KABUL EDİLEBİLİR ?

Temmuz ayının neredeyse tamamında Türkiye “şike”yi konuştu. Gündeme “düşen” her olağan dışı konuda olduğu gibi, bu kez de spor hukuku konusunun, nereden çıktığı anlaşılamayan onlarca uzmanı ekranlara çıktı ve konuyu değişik boyutları ile tartışmaya çalıştı. “Çalıştı” diyorum, zira konunun içinde Türkiye’nin büyük klüplerinin de olması, “bilgisi” olanlardan ziyade, “fikri veya görüşü” olanların yüksek sesleri tartışmaların dozunu veya sonucunu etkiledi. Endişelenmeyin; bir Fenerbahçeli olarak “şike” iddialarının temeline inmeye çalışmayacağım, pozisyon almayacağım!

 

Avrupa çapında araştırma

Şike konusunun temellerini anlamaya çalışırken, birkaç yıl önce 16 Avrupa Birliği üyesi ülke ile birlikte Rusya, ABD ve Türkiye’de yapılan bir araştırmanın sonuçlarına ulaştım.* Araştırmada vergi, iş hayatı, okul, spor ve aşk hayatında “hile yapma” veya başka bir deyişle “aldatma” güdüsünün olağan olup olmadığı ve son 10 senede “aldatma” eğiliminin artıp artmadığı, katılımcı ülkelerdeki yaklaşık 20,000 kişiye sorulmuş. Aradan yaklaşık üç sene geçmiş olsa da, araştırmanın sonuçları irdelemeye değecek nitelikte. Özet olarak ankete katılanlar, neredeyse tüm coğrafyalarda “aldatma” ya da hile yapma eğiliminin son one senede arttığına inadıklarını belirtmişler. Örneğin sporda on sene öncesine göre “hile” yapmanın arttığına inananların oranı %48 olmuş.

 

Ülke bazındaki sonuçlar da ilginç; spor karşılaşmalarına “hile” karıştığına inananların oranı Avrupa Birliği ülkeleri genelinde %64 iken, Fransa’da %71, İtalya ve Polonya’da %76, Portekiz’de %81 ve sıkı durun, Türkiye’de %86! Bu arada Türkiye’den ankete katılanların %93’ü vergilerde, %92’si iş hayatının genelinde, %89’u ise aşk hayatında “hile” yapılmasının, aldatmanın önemli bir sorun haline geldiğini ifade etmişler.

 

Hile yapma potansiyeli en yüksek millet; İtalyanlar!

Sporda “hile”nin önemli bir sorun olmadığına inananların oranı ise İngiltere’de %42, İsviçre’de %39 ve Çek Cumhuriyeti’nde %37. Ankete katılanların, “hangi milletin spora daha çok hile karıştırdığını düşünüyorsunuz” sorusuna cevabı ise %17 ile “uzak ara” İtalyanlar! Onları ise hemen hemen eşit oranlar ile (%4) Fransızlar, Almanlar ve Ruslar takip ediyor. Aynı soruya her üç İtalyandan biri de (%32) kendi milletini hedef tahtasına koyarak yanıt veriyor! En zor soruyu ise sona bıraktım; “siz spora hile karıştırdınız mı” sorusuna verilen cevaplarda ise Hollandalılar %40 ile liste başı olmuşlar; onları ise %23 ile İsveçliler takip ediyor. Almanlar’ın %20’si ve Portekizlilerin de %5’i spora hile karistirdiğine itiraf ederken, “itirafçı” İtalyanların oranı sadece %8.

 

Genç nesil daha “açık” görüşlü (mü?)

Anketi hazırlayanlar, “hile yapmak” ne zaman zararsız olur, diye sorduğunda ise çoğunluk (%68) “hiçbirzaman” cevabını verse de, azalan yaş gruplarında bu soruya alternatif cevap (örneğin herkes hile yaptığında veya yakalanmayacağını bildiğin zaman) verenlerin oranı daha yüksek olmuş. Yani ankete göre, yeni nesil, “hile yapmak”, aldatmak konusunda daha “açık görüşlü” ! Son bir aydır, ortalığı toz duman eden tartışmaları ve tarafların görüşlerini bir de bu anketin sonuçlarını gözönüne alarak değerlendirin!

 

* Wall Street Journal & GFK Survey; June 2008

 

 

No Comments

Post A Comment