GİYİLEBİLİR TEKNOLOJİ

 

GİYİLEBİLİR TEKNOLOJİ

“Giyilebilir teknoloji” kavramını ilk ne zaman duyduğumu hatırlamıyorum, ancak en son birkaç gün önce Ayşegül İldeniz’in göğsümüzü kabartan atama haberinde rastladım. İldeniz, Intel’in ABD’ndeki merkezinde yeni teknolojilerden sorumlu olacağı yeni görevinde “giyilebilir teknolojilere”e de odaklanacak.

Ekim ayının flaş ataması ise Burberry CEO’su Angela Ahrendts’un CEO Tim Cook’a bağlı olarak Apple’da perakende ağının başına transferi oldu. Geçen yıl 157 milyar dolarlık Apple küresel cirosunun 19 milyar dolarlık kısmı perakende operasyonlarından elde edildi. Metre kare başına satışda dünyanın en yüksek rakamlarına sahip olan Apple’ın metrekare başına satışları Tiffany mücevher zincirinden daha yüksek. Apple mağaza ağından yılda yaklaşık 5 milyar dolar da kar ediliyor. İlk mağazasını 2001 yılında açan Apple’ın toplam magaza sayisi ise sadece 415.

Yurtdışına seyahat edip de Apple mağazasına gitmeyen herhalde yoktur. Bulundukları şehirlerin en merkezi noktalarında gerek tasarım, gerekse de mimari olarak hayranlık uyandıran Apple mağazalarının vazgeçilmezi ise çalışanları! Özellikle de “beş benzemez”, hepsi birbirinden farkli profilde ama masmavi, bir örnek giyinmis satış uzmanlarinın, herşeyi bilen dahi cocukların (Genius) mağazanın her yerine dagilmis musterilere ve “ziyaretcilere” yardimci olmaya calismalari, gorulmeye deger. Yakın zamanda ziyaret ettiğim, Apple’ın Londra’daki üç katlı Regent Caddesi magazasinda 120 tane Genius eş zamanli olarak gorev yapıyor.

Apple’ın hayranlık uyandıran mağazaları ve yirmi milyar dolara yaklaşan ciroya sahip perakende zinciri varken, neden teknolojinin dışından bir yöneticiyi transfer ederek, çalışan makineye çomak sokuyor ? Aslında bu ilk deneme değil; Ahrendts öncesinde, geçen yıl başında Apple perakendenin sorumluluğunu Dixons İngiliz elektronik perakende zincirinin eski CEO’su John Browett’e emanet etmişti. O dönemde rekor bir ücret paketi ile (yıllık 61 milyon dolar!) göreve gelen Browett, mağazaları daha verimli hale getirme amacı ile yola çıkarken, daha düşük maliyetli bir model arama yoluna yönelmiş, hatta mağaza çalışanlarını azaltmayı da hedeflemişti. Ancak perakende ağı üzerinde yarattığı rahatsızlık ve mutsuz “dahi”ler, Browett’in Apple’daki ömrünü de kısalttı ve tecrübeli yönetici altı ay sonra işten atıldı! Browett şu anda İngiliz Mansoon aksesuar perakende şirketinin tepe koltuğunda oturuyor.

ANGELA AHRENDTS KİMDİR ?

Soruya geri dönelim, Apple neden teknoloji dışından bir yöneticiyi transfer ederek risk alıyor? Bu soruya iki ayrı perspektifden yanıt bulmaya çalışalım. Öncelikle Burberry’de “tarih yazan” Angela Ahrendts’in güçlü geçmişi ve liderlik performansı Apple’I heyecanlandırmış olmalı. Angela Ahrendts ABD’nin Indianapolis eyaletinde müteahhit bir baba ile ev hanımı bir annenin kızı olarak doğmuş

Elliüç yaşındaki Ahrendts, 1981 yılında kariyerine Donna Karan’da, New York’da başlamış. Liz Claiborne bünyesinde Juicy Couture markasının oluşmasına katkıda bulunmuş. Burberry’ e ise 2006 yılında CEO olarak katılmış. Ahrendts’I Burberry’ kazandıran Türk iş dünyasının da yakından tanıdığı Rose Marie Bravo. Halen Godiva’nın Yönetim Kurulu Üyesi olan Bravo, 1997 yılında Burberry’e Saks Fifth Avenue’ dan katılmış ve perakende operasyonuna on yılda çağ atlatmış; temellerini sağlamlaştırmış. Ancak Burberry asıl üretken dönemini, popüler tabir ile, Ahrends’in ustalık döneminde yaşamış. Yüzelliyedi yıllık moda devi Burberry hisselerinin değeri son 7 senede dört kat artarken, vergi öncesi kar da iki kat yükselmiş. Bu başarının ardındaki en önemli halka ise Ahrendts liderliğinde oluşturulan ve yapılandırılan Çin operasyonları; Burberry’nin toplam 479 magazası ile 66 franchise noktasının 69 tanesi Çin’de yer alıyor. Bu çerçevede Ahrendts’in başarı hikayesi yazdığı Çin, Apple’ın henüz yer almadığı ve büyük potansiyel vaat eden bir coğrafya. Ülkede Apple ve ürünlerine yönelik o kadar büyük bir iştah var ki, bugüne kadar onlarca sahte Apple mağazası açılmış ve tüketicileri kandırmayı başarmış. Yanlış okumadınız, sahte Apple ürünlerinden değil, sahte “dahilerin” bir örnek sahte mavi tişörtlerle dolaştığı, sahte onlarca sahte Apple mağazasının varlığından bahsediyorum!

Apple’ın ne kadar başarılı olursa olsun Ahrendts gibi bir yöneticiyi transfer ederken aldığı riskin sebebini daha iyi anlamak için, dijital dünyanın ve meşhur “giyilebilir teknoloji” kavramının kesişim noktalarını daha iyi irdelemek lazım.

MODA İLE DİJİTAL DÜNYANIN KESİŞİMİ

Aslında moda dünyasından bir yöneticinin teknoloji dünyasına transferi Apple’in giyilebilir teknolojiler üretmeye yöneleceginin işareti olarak algilanabilir. Ancak konuya daha yakından bakmak şart. Dijital Angela Ahrendts liderliğinde Burberry’de önemli yer almış durumda. Örneğin en son moda gösterilerinde 3000 kelimeden oluşan bir dijital bilgi notu ile markanın etkileşim ve sosyal medyadaki ağırlığı öne çıkartılmış. Hatta 2010 yılında Burberry İngiliz Moda ödülleri kapsamında ilk ve şu ana kadar tek verilen Dijital Inovasyon Ödülü’ne layık görülmüş.

Apple CEO’su Tim Cook Nike yönetim kurulu üyesi olarak görev yapıyor. Cook kısa süre önce de Nike’a Fuelband projesinde danışmanlık yapan Jay Blahnik’i Apple bünyesine kattı. Nike’ın inovasyon mutfağına (özellikle FuelBand ve yeni koşu ayakkabıları gibi ürünler geliştiren) liderlik eden Ben Shaffer de birkaç aydır Apple’da çalışıyor. Ahrendts’den hemen önce, Apple Yves Saint Laurent CEO’su Belçikalı Paul Deneve’i de transfer etti. Pazarlama ve marka/algı yönetimi uzmanı 52 yaşındaki yöneticinin Apple’ın iWatch saat projesine yön vereceği iddia ediliyor.

J Crew konfeksiyon ve perakende zinciri Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO’su Millard Drexler son 15 senedir Apple yönetim kurulu üyesi. Drexler doksanlı yıllarda GAP perakende zincirinin küresel açılımına liderlik eden efsane CEO’su olarak tanınıyor. Apple yönetim kuruluna Steve Jobs tarafından 1999 yılında davet edilen Drexler satışların düşmesi üzerine 2003 yılında GAP’den ayrılmak zorunda kalarak J Crew şirketinin dümenine geçmişti. Son on yılda Drexler’in liderliğinde J Crew satışları üç katına çıktı ve markanın kalite algısı yükseldi. Özetle Apple’ın moda ve giyim dünyasına yönelik olan ilgisi yeni değil, gün geçtikçe de artıyor.

Diğer taraftan moda dünyası ile teknolojinin kesişimini keşfeden sadece Apple değil. Modacı Karl Lagerfeld Fendi için hazırladığı son kolleksiyon içinde iPad cihazları için koruma ve taşıma çantaları tasarladı. GoogleGlass, modacı Diane von Fusürstenberg’in Bahar 2013 defilesinde podyumda kendisine yer bulmuştu. Hatta sadece kolleksiyonu taşıyan mankenler değil Diane von Furstenberg ile Google kurucusu Sergey Brin de gösteri sonunda podyumda davetlileri GoogleGlass ile selamlamışlardı. Samsung,Galaxy Gears marka saatlerini Moschino’nun son Milano defilesinde sergilerken, Kenzo Google’ın Nexus7 tablet cihazları için kullanılmak üzere Paris Moda haftasında koruyucu kaplar tasarladı. Özetle “giyilebilir teknoloji” kavramında iştah oldukça yüksek ve “yükselen oyun ve rekabet kalitesi” kullanıcı olarak bizleri mest edecek.

 

 

No Comments

Post A Comment